Hoài Trúc

Ngày ta thay đích tỷ gả vào Bùi phủ, hắn đưa ta một nắm Toán trù, giọng lạnh như băng:

“Nhà họ Bùi không nuôi người rảnh rỗi. Muốn ở lại đây thì ăn dùng gì cũng phải trả bằng Toán trù.”

Ta nhát gan nên đành phải thận trọng dè dặt, ngày đêm lo toan chuyện trong ngoài, quán xuyến mọi việc chu toàn mới được ở lại phủ.

Cho đến ngày sinh nhật của đích tỷ, thấy hắn hào phóng vung tiền, tiêu xài ngàn lượng làm quà tặng, ta mới bừng tỉnh.

Thì ra Bùi phủ chẳng hề nghèo khó, hắn cũng không phải người keo kiệt, chỉ là tính toán chi ly với một mình ta mà thôi.

Ta xách tay nải, để lại trong phòng một phong thư hòa ly.

Vừa lúc tỳ nữ đến thúc giục, nói Toán trù tháng sau vẫn chưa nộp, ta không quay đầu lại, chỉ đáp:

“Ngươi về nói với phu quân, Bùi phủ đắt đỏ quá, A Trúc dọn sang nhà khác rồi.”

(*Toán trù là công cụ tính toán tương tự ở Trung Quốc thời cổ đại, nghĩa là “vật dụng tính toán bằng gỗ”, mỗi que dài khoảng 3-14cm, được đặt theo chiều ngang hoặc dọc để biểu thị số nguyên hoặc số hữu tỉ).

1

Giữa mùa hè oi ả, ve kêu inh ỏi không dứt, từng giọt nước rơi xuống từ mái hiên, phát ra tiếng “tách tách”.

Ta cầm dù trúc, trong tay nải mang theo bình tro cốt của a nương, từng bước rời khỏi từ cửa hông Bùi phủ.

Người gác cổng đang lười biếng nằm ườn trên ngưỡng cửa, thấy vậy mới nhấc mí mắt lên hỏi:

“Phu nhân có cần dùng xe ngựa không? Chỉ là hôm nay các chủ tử đều ra ngoài dự yến rồi, chỉ còn xe hạng thường, nửa Toán trù là được.”

Ta lắc đầu từ chối.

Đã không quay lại nữa thì ngồi xe làm gì.

Nghe sau lưng có kẻ lầm bầm chửi một tiếng, giọng khinh khỉnh:

“Đồ nghèo kiết xác…”

Nhưng trong lòng ta vẫn không một gợn sóng, chỉ đang cân nhắc kỹ nên đi thuyền hay theo chân đoàn thương nhân đến Phủ Châu.

Đám hạ nhân làm việc cũng nhìn sắc mặt chủ tử, Bùi Dĩnh không ưa ta nên bọn họ cũng xem ta là kẻ ở nhờ trong phủ, là khách qua đường đến vơ vét chút lợi ích.

Ta tuy không phải là hạ nhân, nhưng cũng đã quen nhìn sắc mặt của người khác.

Nghĩ tới nghĩ lui, cuối cùng ta quyết định tới cửa thương hành hỏi trước.

Dù sao thì a nương lúc sinh thời chưa từng đi thuyền, ta sợ người ở trên trời trông xuống cũng bị say.

Phố xá Yến Kinh tấp nập vô cùng.

Người qua lại đông như trẩy hội, ngay cả đám ăn mày cũng dám ngồi ngay đầu cầu để xin cơm.

Ta cẩn trọng bỏ ra hai đồng tiền đồng để hỏi han, cuối cùng biết được một đoàn thương nhân buôn gốm có tiếng sắp tới sẽ xuất hành, mà lộ trình lại trùng với đường tới Phủ Châu.

Cửa hàng của họ đặt ngay bên cạnh Phàn Lâu.

So với đệ nhất tửu lâu thiên hạ thì nơi ấy không được gọi là náo nhiệt, nhưng cũng không quá vắng vẻ.

Ta đang cùng chưởng quầy mặc cả thì bỗng nghe một giọng nói quen thuộc:

“Chiếc trâm ngọc điểm thúy đó đã đưa tới Thẩm phủ chưa?”

Là Bùi Dĩnh.

Ta ngẩng đầu, nhìn thấy hắn vận cẩm bào màu trắng như ánh trăng, bên hông đeo ngọc hoàn, gương mặt tuấn tú lộ rõ ý cười, ung dung bước ra từ Phàn Lâu.

Người tùy tùng bên cạnh cúi đầu khúm núm:

“Tất nhiên là đã đưa tới! Tiểu thư Ly Âm vui mừng lắm. Nhưng mà…”

“Nhưng mà phu nhân cũng có mặt, sắc mặt nàng ấy trông không được tốt lắm. Ngài có muốn giải thích với phu nhân không?”

Một công tử khác phe phẩy cây quạt, lắc đầu cười cợt:

“Vung ngàn vàng đổi lấy một nụ cười mỹ nhân chính là giai thoại. Tẩu tử có ý kiến thì sao chứ? Chẳng lẽ Bùi huynh lại sợ thê tử?”

Nghe vậy, đôi mày kiếm đẹp đẽ của Bùi Dĩnh khẽ chau lại, vẻ tươi cười trên mặt cũng nhạt đi phần nào.

“Nàng ta ăn của ta, dùng của ta, còn muốn có ý kiến gì nữa?”

“Huống hồ gì Ly Âm là tỷ tỷ nàng, nàng lẽ ra phải rộng lượng một chút.”

Ta đứng sững trong tiệm, ngây người một lúc lâu.

2

Có lẽ chẳng mấy người còn nhớ, sinh nhật của ta và đích tỷ là cùng một ngày, thậm chí giờ sinh cũng chênh nhau chẳng bao nhiêu.

Chỉ là danh trưởng nữ đích xuất luôn dễ nghe hơn trưởng nữ thứ xuất.

Phụ thân phẩy tay một cái, Thẩm Ly Âm liền trở thành đích tỷ của ta.

Nàng trời sinh kiêu ngạo, gần như ngâm trong mật mà lớn lên.

Còn ta trời sinh có sức ăn tốt, nhưng no bụng với ta cũng là một điều xa xỉ.

Thân thể a nương yếu nhược, sau khi sinh ra ta thì thất sủng, quanh năm nằm liệt trên giường bệnh.

Bạc được cấp hàng tháng đều được đem đi mua thuốc, làm gì còn dư dả để lo chuyện bếp núc.

A nương tính tình hiền lành, khéo tay, thỉnh thoảng sẽ dùng vải vụn may cho ta vài chiếc trâm cài đầu.

Có một lần bị đích tỷ trông thấy, nàng chẳng nói chẳng rằng liền giật lấy từ tay ta.

Ta và nàng xảy ra tranh chấp, nhưng nàng vừa khóc thét vài tiếng, cây roi trúc trên tay phụ thân liền vụt lên người ta.

Đích mẫu thì chẳng nói câu gì, chỉ lạnh lùng liếc mắt nhìn ta một cái.

Ta mơ hồ cảm thấy mình đã làm sai điều gì đó, nhưng lại không hiểu mình sai chỗ nào.

Khi trở về viện, a nương vốn dịu dàng lại bắt ta quỳ ngoài trời mấy canh giờ.

Gió đông lạnh buốt, người bà run rẩy, vừa xoa vết thương trên người ta, vừa rơi nước mắt ướt cả vạt áo.

“Ly Trúc, con phải nhớ kỹ, sau này tuyệt đối đừng tranh giành với người khác.”

“A nương vô dụng… không bảo vệ được con…”

Từ đó về sau, ta học được cách nhường nhịn.

Nhưng ngày tháng cũng chẳng khá hơn, cháo do nhà bếp đưa tới ngày càng loãng, đến tiền tiêu hằng tháng cũng bị đám nô tài xén bớt.

Khi ấy, hai nhà Thẩm – Bùi qua lại thân thiết, sau khi định hôn, Bùi Dĩnh đều tới chào hỏi mỗi dịp lễ tết.

Có một lần hắn vô tình chứng kiến cảnh ta tranh cãi với đám nô tài.

Có lẽ là lòng nghĩa hiệp tuổi thiếu niên, hoặc chỉ là tiện tay mà thôi, tóm lại, tên nô tài kia bị thiếu niên Bùi Dĩnh xử trí thẳng tay.

Ta khi đó như con chuột chũi trốn dưới đất, chỉ dám lén nhìn hắn dắt tay đích tỷ đi thả diều, trong lòng trồng xuống một hạt giống mang tên ngưỡng mộ.

Nhưng thưa từng nghĩ đến, một ngày nào đó, thiếu niên như ngọc ấy… sẽ trở thành phu quân của ta.

3

Lúc ấy, tân hoàng vừa mới đăng cơ.

Bùi gia đứng sai phe nên tước vị từ Hầu phủ rớt xuống còn Bá phủ, đến cả thiếu gia nhà họ Bùi vốn dũng mãnh cũng ngã ngựa đến nỗi đôi chân tàn phế.

Phụ thân ta trước giờ rất coi trọng danh tiếng, ông không muốn hủy hôn vào lúc ấy, lại càng không muốn để đích tỷ chịu khổ, thế là liền nhớ tới ta.

Lần đầu tiên ta thấy trên gương mặt nghiêm khắc của ông hiện lên vẻ từ ái, trông như mặt nạ lắp trên rối diễn tuồng, lòe loẹt mà giả dối.

Ông vuốt râu than thở:

“Ly Trúc lớn thế này rồi, cũng nên xuất giá thôi.”

Đích mẫu thì dịu dàng tiến tới vỗ nhẹ lên mu bàn tay ta, giọng nói đầy ẩn ý:

“Ta biết con là một đứa trẻ hiếu thuận, hẳn con cũng muốn để di nương mình sống sung túc hơn chút chứ?”

“Chỉ cần con chịu gả vào Bùi phủ và sống ngoan ngoãn ở đó, tiền thuốc cho di nương có thể ghi vào công quỹ.”

Ta ngẫm nghĩ một lát rồi gật đầu đáp ứng.

Chẳng bao lâu sau, ta khoác lên mình bộ giá y rộng thùng thình, mang theo mười rương sính lễ sơ sài trở thành nương tử của Bùi Dĩnh.

Ta từng hy vọng về một tương lai có thể sống yên ấm cùng phu quân, chí ít cũng là tôn trọng nhau như khách.

Không ngờ ngay đêm tân hôn, Bùi Dĩnh lại nổi trận lôi đình, đập vỡ nến phượng và chén rượu, lạnh lùng nói:

“Hừ, Thẩm gia các ngươi giỏi lắm, dám đem một thứ nữ đến để lừa ta.”

“Vừa giữ được thể diện vừa bắt ta nuôi thêm một kẻ ăn hại, thiên hạ sao có chuyện tốt đến thế?”

Ta đỏ mặt cúi đầu, nhưng nghĩ đến a nương nên đành dày mặt ở lại.

“Thiếp… thiếp làm được mọi việc, không ăn không ngồi rồi đâu.”

Hắn suy nghĩ chốc lát rồi lấy từ trên kệ xuống một nắm Toán trù đưa cho ta, ánh mắt phượng dài đầy vẻ mỉa mai.

“Tốt, Bùi phủ không nuôi kẻ rảnh rỗi. Muốn ở lại đây thì ăn dùng gì cũng phải trả bằng Toán trù.”

Một Toán trù đổi được hai bữa cơm, ở lại được hai ngày.

Ngay cả vải dùng cho nguyệt sự cũng phải đổi bằng que.

Còn áo ta may, giày ta khâu lại chẳng đáng nửa thẻ.

Chỉ khi ta thu xếp trong ngoài đâu vào đấy, khiến Bùi Dĩnh hài lòng thì hắn mới thưởng thêm một ít.

Nhưng ta có tính toán kỹ lưỡng thế nào cũng không sao đủ ăn.

Thật khiến người ta xót xa.

Mùa đông giá rét khiến tay chân ta tê cứng, số Toán trù trong tay ta không đổi được than sưởi, đành nhỏ giọng hỏi hắn có thể ứng trước một ít không.

Bùi Dĩnh không nói đồng ý cũng không nói từ chối, chỉ mỉm cười:

“Dạng nữ tử như nàng ta đã gặp nhiều rồi, rõ ràng chẳng có cốt khí lại cứ thích ra vẻ cứng cỏi.”

Nói xong, hắn tiện tay viết ra một phong thư hòa ly, giọng điệu khinh bỉ:

“Nếu nàng chịu về nhà thân mẫu thì ta tặng nàng cả trăm sọt than cũng được.”

Ta lặng lẽ cất mảnh giấy mỏng ký tên Bùi Dĩnh ấy vào người, thầm nghĩ:

Cốt khí cũng có ăn được đâu.

Không cho thì thôi, chỉ cần a nương khỏi bệnh là được.

Ta đã gắng gượng qua mấy mùa đông.

Nếu không phải a nương lâu rồi không gửi thư báo bình an.

Nếu không phải lần ta trở về Thẩm gia dự yến, thấy Bùi Dĩnh tặng trâm ngọc điểm thúy có giá ngàn vàng cho đích tỷ.

Nếu không phải ánh mắt soi mói và lời xì xào tại yến tiệc khiến người ta không thể chịu nổi.

Thì có lẽ ta đã không nảy sinh ý định rời đi.