Tám Năm Không Về Nhà
Khi con trai tôi kết hôn, con dâu đưa ra một yêu cầu: về quê ăn Tết phải đặt lịch trước.
Tôi và thông gia, ai đặt được lịch trước thì vợ chồng trẻ sẽ về nhà người đó đón năm mới.
Không hiểu vì sao, suốt tám năm qua, tôi và ông nhà chưa từng đặt được lần nào.
Đêm giao thừa năm nay, trong nhóm gia đình, mọi người lần lượt đăng ảnh cả nhà quây quần bên mâm cơm tất niên.
Tôi và ông ấy ôm điện thoại mà lòng chua xót khôn tả.
Thấy chúng tôi mãi không lên tiếng, mọi người trong nhóm dường như cũng đoán ra tình cảnh của chúng tôi.
Cháu trai nhắc tên con tôi trong nhóm.
“Nhất Minh, tính ra con tám năm chưa về nhà rồi đó.”
“Con cũng đã có con rồi, mà hai ông bà còn chưa được gặp cháu nội lần nào!”
“Rảnh thì về một chuyến đi, tụi này cũng nhớ con lắm.”
Con trai tôi không trả lời.
Con dâu lại gửi vào nhóm một đoạn tin nhắn thoại.
Giọng cô ta nửa đùa nửa thật vang lên qua loa điện thoại.
Không hiểu sao, giọng nói vốn dịu dàng thường ngày hôm nay lại nghe hơi chói tai.
“Mẹ à, năm nay tụi con vẫn ăn Tết bên nhà ba mẹ con.”
“Cũng hết cách rồi, đầu năm hai ông bà đã đặt lịch trước với tụi con rồi, thật sự không tiện từ chối.”
“Hay là sang năm mẹ đặt sớm hơn chút nhé!”
1.
2.
Nhóm chat bỗng im bặt như bị ai đó nhấn nút tắt tiếng, rất lâu không ai nói gì thêm.
Tôi và ông nhà cảm thấy mặt nóng rát, như bị ai đó tát một cái qua màn hình.
Tôi nhắm mắt lại, lặng lẽ đứng dậy đi rửa bát.
Giọng ông ấy khàn khàn vang lên phía sau lưng:
“Hay là sáng mai anh dậy sớm gọi điện…”
“…đặt lịch?”
Bước chân tôi khựng lại một chút, không nói gì, coi như ngầm đồng ý.
Tôi hiểu tâm tư của ông ấy, ông mong được gặp cháu nội.
Cũng mong có thể minh oan cho con trai.
Bao năm nay nó không về nhà, họ hàng nói gì cũng có, nào là đồ vong ơn, nào là ở rể…
Cũng có người nói chắc nó có nỗi khổ riêng, bảo rằng vợ chồng già chúng tôi chắc làm gì đó không phải, khiến con dâu phật ý.
Nhưng chúng tôi tổng cộng cũng chỉ gặp con dâu có ba lần, chưa kể còn đưa sính lễ năm trăm nghìn tệ…
Tôi mang theo bao suy nghĩ mà đi ngủ, trằn trọc đến nửa đêm mới chợp mắt được một lúc, ông nhà bên cạnh cũng lăn qua lăn lại không yên.
Vậy mà sáng hôm sau ông ấy vẫn dậy từ rất sớm để gọi điện.
Tôi nhìn đồng hồ, năm giờ.
Tai ông ấy giờ không còn thính nữa, bật loa ngoài, đầu dây bên kia là giọng con trai đầy bực bội vì bị làm phiền.
“Đặt lịch cái gì mà đặt! Mới mấy giờ hả!”
“Ông bà già rồi không ngủ được thì thôi, còn không cho tụi con ngủ à?!”
“Tu tu tu…”
Khi tôi bước ra khỏi phòng, ông ấy vẫn ngồi đờ người nhìn điện thoại.
Thấy tôi dậy, ông gượng cười, nụ cười còn khó coi hơn cả khóc.
“Không sao, lát nữa mình gọi lại.”
Chúng tôi vội vàng nấu hai bát mì, trong lòng đầy tâm sự, ăn mà chẳng biết vị gì.
Ước chừng hai đứa chắc đã dậy rồi, tám giờ rưỡi, tôi gọi lại lần nữa.
Người bắt máy là con dâu.
“Mẹ à, Nhất Minh đang nấu ăn cho ba mẹ con, sáng sớm vậy mẹ có chuyện gì không?”
Giả vờ không nghe ra sự trách móc trong giọng cô ta, tôi lựa lời nói:
“Tiểu Vân à, là thế này, ba mẹ muốn đặt lịch trước để năm sau tụi con về nhà mình ăn Tết.”
“Ôi mẹ ơi, lúc nãy khi tụi con vừa dậy, ba mẹ con đã đặt lịch rồi!”
“Đúng là không khéo thật, mẹ chỉ chậm một chút thôi, họ nói lúc tám giờ đúng.”
“Cái gì cơ?”
“Nhưng ba con năm giờ đã gọi cho tụi con rồi mà!”
Con dâu hừ lạnh.
“Năm giờ tụi con còn chưa tỉnh ngủ!”
“Lúc trước con đặt ra quy định này là để xem hai bên gia đình ai thật sự quan tâm đến tổ ấm nhỏ của tụi con hơn!”
“Giờ xem ra, bên ba mẹ làm chưa đạt rồi!”
“Tụi con bận rộn cả năm, khó lắm mới ngủ nướng được một bữa, vậy mà ba mẹ chỉ nghĩ đến chuyện đặt lịch.”
“Mùng Một sáng sớm đã gọi điện làm phiền.”
“Hoàn toàn không hề quan tâm đến tụi con!”
“Vì vậy, cuộc gọi đó không tính!”
2.
3.
Tôi nghẹn họng, còn chưa kịp giải thích.
Đầu dây bên kia vang lên giọng thông gia mẫu đầy vui vẻ.
“Ôi chao, Nhất Minh sáng sớm làm nhiều món thế này à!”
“Buổi sáng đã chuẩn bị đồ ăn kèm cho chúng ta, đúng là có lòng quá nha~”
Tôi nghe bên đó rộn ràng náo nhiệt, còn chưa kịp hoàn hồn thì điện thoại đã chuyển sang tiếng tút tút.
Ông nhà buông thõng tay, như thể trong chớp mắt già đi mười tuổi.
Một lúc lâu sau, ông mới nói:
“Thằng bé chưa bao giờ nấu cho mình bữa nào.”
“Hồi trước mỗi lần Tết đến, sáng nó dậy không nổi, mình còn phải mang đồ ăn vào tận giường cho nó.”
“Bây giờ dù anh có muốn mang cho tụi nó…”
“Cũng chẳng còn ai ăn nữa…”
Tôi nhìn mái tóc bạc của ông, lòng chua xót.
Nhớ lại khi còn trẻ từng nói sẽ cùng nhau đi khắp thế gian, tôi nhìn ông.
“Hay là mình bán nhà rồi đi dưỡng già ở nơi khác đi.”
“Đi vòng quanh thế giới thì không nổi nữa rồi, mình tìm chỗ nào khí hậu dễ chịu mà sống an nhàn thôi.”
Hiện tại tôi và ông đang ở một căn nhà học khu tại Bắc Kinh.
Năm xưa may mắn mua được giá rẻ, giờ vẫn còn tăng giá.
Nhà tốt thật, nhưng đã cũ, lại là tầng năm không có thang máy.
Hai vợ chồng giờ leo cầu thang cũng mệt.
Tôi nhìn ông đầy chờ đợi, nhưng ông lại do dự.
“Bán nhà rồi, sau này cháu nội không thể nhập hộ khẩu ở Bắc Kinh được.”
“Trước đó Nhất Minh chẳng phải còn nói đợi con vào tiểu học sẽ về ở sao?”
“Biết đâu nó không về ăn Tết là vì muốn làm yên lòng thông gia?”
“Dù sao mấy chục năm sau tụi nó cũng phải sống với mình mà.”
Nhìn ánh mắt tràn đầy hy vọng của ông, tôi cố nén bất an trong lòng, gượng cười gật đầu.
Sau bữa trưa, chúng tôi tiễn khách đến chúc Tết ra về.
Căn nhà lại trở nên im ắng, tĩnh lặng đến đáng sợ.
Tôi vừa bật tivi cho có chút âm thanh.
Con trai hiếm khi chủ động gọi video.
Ông nhà lập tức bắt máy, ra hiệu tôi tắt tivi.
Tôi chỉnh về chế độ im lặng, giọng con trai vang lên rõ ràng như đang ban ơn.
“Ba mẹ à, Tiểu Vân đồng ý phá lệ cho năm sau tụi con về nhà mình ăn Tết.”
“Nhưng cô ấy nói rồi, chuyện sáng nay cho thấy ba mẹ chưa quan tâm đủ đến tụi con.”
“Để phạt ba mẹ, cho ba mẹ nhớ lâu.”
“Cũng để bù đắp việc mấy năm nay ba mẹ lơ là cháu nội, năm nay phải lì xì cho thằng bé một phong bao lớn!”
“Nó năm nay năm tuổi, vậy thì bao năm vạn đi!”
Máu trong người tôi dồn lên, bước nhanh đến bên ông, vừa mở miệng định mắng cái thằng vô ơn đó.
Nhưng vừa hé môi, gương mặt nhỏ xinh của cháu nội Tiểu Hòa Miêu xuất hiện trên màn hình.
Thằng bé lớn lên rất đẹp, thừa hưởng hết ưu điểm của Lý Nhất Minh và Đỗ Hiểu Vân.
Đôi mắt to long lanh như biết nói, nhìn kỹ còn có chút bóng dáng ông nhà lúc trẻ.
Tôi nuốt ngược những lời chửi rủa vào trong, trẻ con còn nhỏ, cãi vã sẽ làm tổn thương tâm hồn non nớt của nó.
Nó nhìn vào màn hình điện thoại, cười tít mắt.
“Ông bà nội năm mới vui vẻ!”
Ông nhà nhìn gương mặt nhỏ trong điện thoại, cười đến mức như nở hoa.
“Ừ ừ, cháu nội ngoan của ông cũng năm mới vui vẻ!”
“Cháu ngoan, năm sau về nhà ông ăn Tết nhé!”
Tiểu Hòa Miêu nhìn sang bên cạnh, như được ai đó khích lệ, rồi ra vẻ ông cụ non mà nói.
“Ông ơi, mẹ nói rồi, ông bà đặt lịch trễ, năm sau nếu đến nhà ông bà ăn Tết là vi phạm!”
“Vi phạm thì phải nộp phí vi phạm, đưa tiền rồi thì con mới nể mặt ông!”
“Và đồng ý học tiểu học gần nhà ông bà!”
Nhìn vẻ mặt hiển nhiên của cháu, lòng tôi có chút khó chịu.
Nhưng tôi biết, trẻ con như tờ giấy trắng, thành ra thế này là do vợ chồng Lý Nhất Minh nuông chiều.
Thấy tôi không nổi giận, ông nhà vội vàng gật đầu với cháu.
“Cháu ngoan chờ nhé, lát nữa ông ra ngân hàng chuyển tiền cho ba cháu, để ba cháu lì xì cho con thật to!”
3.
4.
Chờ ông ấy cúp máy, tôi nhíu mày:
“Ông thật sự định chuyển cho họ từng ấy tiền sao?”
“Dù mình có lương hưu, nhưng tiền đều gửi bảo hiểm cả rồi, năm vạn này là mình rút riêng để tiêu Tết.”
“Trước khi cuối tháng có lương, gần như đây là toàn bộ số tiền trong tay mình.”
Ông nhà ngồi xuống, nắm lấy tay tôi.
Hồi trẻ ông là giáo viên dạy văn, thường nói muốn dạy tốt học trò thì trong bụng mình phải có chữ trước đã.
Vì thế đi đâu ông cũng cầm theo một quyển sách.
Thế giới trong sách thấm vào ông, khiến dù tuổi đã cao, khí chất lại càng thêm nho nhã.
Ông nhìn tôi dịu dàng, không vội vã, cũng không tức giận, chậm rãi nói ra suy nghĩ của mình.
“Thanh Thanh à, năm vạn tuy không ít, nhưng với mình, cắn răng một chút vẫn lấy ra được.”
“Hai đứa nó năm nào cũng về bên thông gia ăn Tết, nếu cứ theo cái gọi là đặt lịch kia thì cả đời này mình cũng chẳng đặt nổi.”
“Nhưng nếu tụi nó về đây ăn Tết một lần, nhìn thấy môi trường giáo dục ở Bắc Kinh, có khi cháu sẽ ở lại đây học.”
“Mình coi như bỏ ra năm vạn để mua tương lai và sự gần gũi của cháu.”
“Bà cũng thấy rồi đó, Tiểu Hòa Miêu bắt đầu bị nuông chiều hư rồi.”
“Giờ mạng internet phát triển thế này, nếu nó cứ tiếp xúc mấy thứ không tốt…”
“Thở dài, tôi sợ không uốn nắn lại sớm, sau này nó còn quá đáng hơn cả Lý Nhất Minh!”
“Đến lúc đó, sẽ trở thành gánh nặng cho xã hội và đất nước biết bao.”
Cả đời ông ấy yêu Đảng yêu nước, tôi hiểu nỗi lo của ông.
Nhìn ánh mắt kiên định ấy, tôi bất lực gật đầu.
Ông nói đúng, không trở thành gánh nặng cho đất nước là trách nhiệm cơ bản của chúng tôi.
Thấy tôi đồng ý, ông phấn chấn khoác áo.
“Tôi ra ngân hàng chuyển tiền trước, bà hôm qua ngủ không ngon, nghỉ thêm chút đi.”
“Tối khỏi cần đi chợ, tôi tiện đường mua luôn.”
Ông mua thức ăn về, tôi nấu một bữa tử tế, coi như bù cho mâm cơm tất niên qua loa hôm qua.
Đang ăn thì cháu trai ghé qua chúc Tết, ấp úng hỏi:
