Nhân Viên Tệ Nhất Năm
“Nhân viên tệ nhất năm: Chu Linh.”
Dưới khán đài rộ lên tiếng cười. Tôi đứng dậy. Đoạn đường bước lên sân khấu không dài, nhưng đôi chân cảm thấy nặng trĩu.
Cúp bằng nhựa. Phần đế dán một tờ giấy in chữ “Nhân viên tệ nhất năm”, mấy chữ xiêu vẹo, mực còn chưa khô hẳn. Tôi đón lấy nó. Tay bị dằm nhựa đ/ â /m một cái đau nhói.
Giám đốc Tôn vỗ vai tôi:
“Đừng để bụng nhé, đùa chút cho không khí sôi nổi thôi.”
Dưới đài lại cười ồ lên. Tôi quay về chỗ ngồi, bỏ chiếc cúp vào túi xách. Tay tôi chạm phải bức thư xin việc.
Đã gấp gọn, đè dưới đáy túi. Trước ngày hôm nay, tôi vẫn còn đắn đo.
1.
Tiệc cuối năm kết thúc, tất cả mọi người đều đi KTV.
Không ai gọi tôi.
Cũng không phải lần đầu.
Tôi quay về công ty.
Lúc cửa thang máy mở ra, cả tầng đều tối om, chỉ có đèn xanh ở lối thoát hiểm sáng lên.
Tôi lần trong bóng tối đến chỗ làm việc của mình, bật máy tính.
Cúi người mò từ dưới bàn ra đôi dép bông, thay vào.
Mười chín tệ chín, mua trên Pinduoduo, đi gần ba năm rồi.
Đế giày bên chân phải đã mòn gần thủng, giẫm lên sàn còn cảm thấy lạnh.
Máy tính sáng lên.
47 tin nhắn chưa đọc.
Tin đầu tiên là của lúc hai giờ chiều, khách hàng gửi tới: “Hệ thống lại báo lỗi rồi, gấp!!!”
Ba dấu chấm than.
Tôi mở hệ thống hậu trường ra nhìn một cái, là lỗi cũ, tham số bị trôi.
Sửa hai dòng mã, khởi động lại dịch vụ, nhắn lại cho khách hàng: “Đã xử lý, anh/chị thử lại xem.”
Khách hàng trả lời ngay lập tức: “Được rồi được rồi, cảm ơn Chu Linh! Lần nào tìm cô cũng nhanh nhất.”
Tôi không trả lời.
Tiếp tục kéo xuống xem.
Tin thứ hai, một báo cáo quý khác khách hàng cần, thứ Hai phải nộp.
Tin thứ ba, phương án nâng cấp hệ thống, Tổng giám đốc Tôn bảo tôi “tranh thủ sắp xếp một chút”.
Tin thứ tư, bên nhà cung cấp giục nghiệm thu, cần ký tên.
Tin thứ năm.
Tin thứ sáu.
Tin thứ bảy.
……
Tôi tựa vào lưng ghế, nhìn chằm chằm màn hình.
47 tin.
Tiệc cuối năm hôm nay bắt đầu từ hai giờ chiều, đến giờ đã sáu tiếng.
Sáu tiếng không ai xử lý.
Bởi vì người có thể xử lý, đang đứng trên sân khấu nhận danh hiệu “nhân viên tệ nhất”.
Tôi bật cười.
Không phải thấy buồn cười, mà là thấy hoang đường.
Điện thoại rung lên.
Trong nhóm phòng ban, có người gửi ảnh tiệc cuối năm, Trần Thần cầm chiếc cúp “Nhân viên xuất sắc nhất của năm”, cười tươi rạng rỡ.
Tổng giám đốc Tôn đứng bên cạnh cô ấy, giơ ngón tay cái.
Tôi rời khỏi nhóm.
Mở ngăn kéo, lấy lá đơn xin nghỉ việc kia ra, vuốt phẳng.
Ngẩng đầu nhìn căn phòng làm việc trống rỗng một lượt.
Ba năm rồi.
Mỗi đêm tăng ca đều như thế này——cả tầng lầu chỉ có đèn ở chỗ làm việc của tôi là sáng.
Tôi đặt đơn xin nghỉ việc lên mặt bàn, đè dưới bàn phím.
Sáng mai, việc đầu tiên.
2.
Sáng hôm sau, chín giờ mười lăm phút, tôi gõ cửa văn phòng của Tổng giám đốc Tôn.
“Tổng giám đốc Tôn, đây là đơn xin nghỉ việc của tôi.”
Anh ta đang uống trà, liếc nhìn tôi một cái, không nhận.
“Vì chuyện tối qua à?”
“Không phải.”
“Vậy là vì sao? Chê lương thấp à?”
“Tôi đã quyết rồi.”
Anh ta đặt chén trà xuống, cười cười: “Chu Linh, cô làm ở đây ba năm rồi, lúc nào nói chuyện lại gay gắt thế? Cái giải thưởng trong tiệc cuối năm ấy chỉ là trò đùa thôi, sao cô còn coi là thật chứ?”
“Tôi không coi là thật.”
“Thế thì đúng rồi còn gì.” Anh ta đẩy đơn xin nghỉ việc trả lại cho tôi, “Cô cứ về làm việc trước đi, mấy hôm nữa nghĩ thông rồi thì chúng ta lại nói tiếp.”
Tôi không nhận, cũng không đi.
“Anh Tôn, pháp luật lao động quy định phải thông báo trước bằng văn bản ba mươi ngày. Hôm nay là ngày 15 tháng 1, tôi đi vào ngày 14 tháng 2, vừa đủ.”
Lúc này anh ta mới ngẩng đầu nhìn tôi.
Không phải tức giận, mà là bất ngờ.
Chắc là không ngờ tôi lại có thể nói ra ba chữ “pháp luật lao động”.
“Được được được,” anh ta phẩy tay, “để đó trước đã.”
Tôi ra khỏi cửa.
Đi đến chỗ làm, Trần Thần nghiêng người lại gần.
“Chị Chu, nghe nói chị muốn nghỉ việc à?”
Tin đồn lan nhanh thật.
“Ừ.”
“Vì sao vậy?”
Tôi nhìn chiếc cúp “Nhân viên xuất sắc nhất” trên bàn làm việc của cô ta, màu vàng, có đế, có khắc chữ.
Chiếc cúp nhựa của tôi thì đế dán tờ giấy in, sáng nay mép giấy đã cong lên rồi.
“Muốn nghỉ ngơi một chút.” Tôi nói.
Miệng Trần Thần thì nói “ôi đáng tiếc quá”, nhưng trong mắt lại thở phào nhẹ nhõm.
Cô ta tưởng tôi không biết.
Tháng trước, bản kế hoạch chăm sóc khách hàng sau bán hàng đó là do tôi viết.
Lúc Tổng giám đốc Tôn mang đi họp, trên bìa PPT lại viết “Trần Thần chủ biên”.
Hôm đó tôi đã hỏi cô ta: “Bản kế hoạch này cô sửa chỗ nào?”
Cô ta nói: “Chỉ chỉnh lại định dạng thôi.”
Định dạng.
Một bản kế hoạch ba mươi hai trang, cô ta chỉ chỉnh lại định dạng.
Tôi không nói gì nữa.
Lúc ăn trưa, tôi đến nhà ăn.
Bàn dài của bộ phận chúng tôi, mười một người.
Mười cái ghế.
Lúc nào cũng chỉ có mười cái.
Người đứng luôn là tôi.
Bưng khay đứng ở góc bàn, người khác nói cười rôm rả, thỉnh thoảng có người ngẩng đầu nhìn tôi: “Chị Chu sao chị không ngồi?”
“Quen rồi, đứng ăn dễ tiêu hóa.”
Bữa cơm hôm nay, tôi cũng không ngồi.
Nhưng tôi biết đây là mấy bữa cuối cùng rồi.
3.
Buổi chiều, Tổng giám đốc Tôn gọi tôi vào nói chuyện.
“Chu Linh, cô có ý kiến gì với tiền thưởng cuối năm à?”
“Không có.”
“Vậy cô nói xem, rốt cuộc là vì sao?”
Tôi nghĩ một lúc, không trả lời.
Chuyện tiền thưởng cuối năm tôi quả thực không có ý kiến——không thể có ý kiến với một thứ mà mình đã quá quen.
Tiền thưởng cuối năm năm ngoái của tôi là hai nghìn.
Của Trần Thần là một vạn tám.
Ngày phát thưởng, Trần Thần mời cả tổ uống trà sữa.
“Chị Chu muốn uống gì?” Cô ta giơ điện thoại hỏi tôi.
“Tôi không khát.”
Cô ta không hỏi thêm.
Hai nghìn tệ, trừ tiền nhà xong còn bốn trăm.
Một vạn tám, cô ta đăng một dòng lên vòng bạn bè: “Cảm giác nỗ lực được nhìn thấy thật tuyệt.”
Nỗ lực.
Năm ngoái dịp Quốc khánh, hệ thống của khách hàng bị sập.
Sáng thứ bảy, bảy giờ tôi nhận được cuộc gọi, chạy đến công ty.
Từ bảy giờ sáng sửa đến chín giờ tối.
Mười bốn tiếng.
Nếu hôm đó không sửa xong, căn cứ theo hợp đồng phải bồi thường ba mươi vạn tệ vi phạm.
Sáng họp đầu tuần, Tổng giám đốc Tôn nói: “Cuối tuần hệ thống có chút vấn đề nhỏ, đã xử lý rồi.”
Không nhắc đến ai xử lý.
Cũng không nhắc đến ba mươi vạn kia.
Tan họp xong tôi đi lấy nước, đi ngang qua văn phòng Tổng giám đốc Tôn, nghe thấy anh ta gọi điện.
“…Đúng đúng đúng, đều là tôi theo dõi, không vấn đề gì.”
Tôi bưng cốc đứng ở cửa, ngẩn ra hai giây.
Rồi quay người về chỗ làm.
Có một hôm tăng ca đến tận mười một giờ rưỡi đêm, sửa sơ đồ quy trình hệ thống mà khách hàng yêu cầu.
Thang máy vang lên, Tổng giám đốc Tôn đi ra.
Anh ta nhìn thấy tôi, dừng lại một chút.
“Muộn thế này rồi, chú ý giữ gìn sức khỏe.”
Nói xong thì đi.
Đêm đó tôi sửa đến một giờ sáng mới về.
Sáng hôm sau họp, Tổng giám đốc Tôn cầm bản sơ đồ quy trình đó đi báo cáo với khách hàng, khách hàng nói “Tổng giám đốc Tôn, đội ngũ của các anh hiệu suất thật cao”.
Anh ta cười nói “đó là điều nên làm”.
Tôi ngồi ở hàng ghế cuối cùng, tay siết chặt chiếc cốc nước.
Hôm đó là sinh nhật tôi.
Không ai biết.
Tối tăng ca đến chín giờ, bụng đói cồn cào, tôi xuống dưới lầu mua một bát mì ăn liền ở cửa hàng tiện lợi.
Lúc quay lại, cả văn phòng chỉ còn đèn bàn của tôi sáng.
Bát mì bốc hơi nóng nghi ngút, một tay tôi cầm đũa, một tay gõ bàn phím.
Màn hình điện thoại sáng lên một cái.
Tin nhắn ngân hàng: tiền nhà 3200, đã trừ tiền.
Không có tin nhắn sinh nhật.
Một cái cũng không.
Tôi húp một ngụm nước mì.
Mặn.
4.
Ngày thứ ba, Tổng giám đốc Tôn lại tìm tôi.
Lần này giọng điệu khác hẳn.
“Chu Linh, cô muốn đi thì được, nhưng những hạng mục đang làm trên tay nhất định phải bàn giao rõ ràng. Năm khách hàng, tình trạng hệ thống của từng khách, người phụ trách kết nối, các vấn đề lịch sử, không được sót một cái nào.”
“Tôi biết.”
“Còn cả đợt bàn giao quý tháng sau, cô không thể bỏ gánh rồi đi luôn.”
“Đợt bàn giao quý là ngày 28 tháng 2, tôi đi ngày 14 tháng 2, giữa đó hai tuần là đủ để bàn giao.”
Anh ta không ngờ tôi đã tính rồi.
“Cô giao cho ai?”
“Ai tiếp cũng được.”
“Vậy để Trần Thần tiếp.”
Tôi không hé răng.
“Sao? Cô có ý kiến với Trần Thần à?”
“Không. Những thứ cần bàn giao tôi sẽ viết rõ ràng.”
Trở lại chỗ ngồi, tôi mở tài liệu, bắt đầu viết sổ tay bàn giao.
Từ kiến trúc hệ thống của khách hàng đầu tiên.
Mỗi tham số, mỗi quy tắc cảnh báo, thói quen và điều kiêng kỵ của từng người phụ trách kết nối với khách hàng.
Chủ nhiệm Trương thích xem biểu đồ dữ liệu, không thích xem chữ.
Trưởng khoa Lý từ bốn giờ chiều thứ Sáu trở đi không nghe điện thoại công việc.
Hệ thống mỗi tháng ngày 15 phải xóa bộ nhớ đệm thủ công một lần, không xóa thì sẽ sập.
Chu kỳ thanh toán với nhà cung cấp là 45 ngày, chậm một ngày là họ thúc, chậm ba ngày là họ dừng dịch vụ.
……
Tôi viết suốt cả buổi chiều.
Tiểu Dương đi ngang qua chỗ tôi, liếc nhìn màn hình.
“Chị Chu, chị đang viết gì vậy?”
“Tài liệu bàn giao.”
Cô ấy đứng đó một lúc, không nói gì.
Sau đó lấy từ trong túi ra một hộp sữa đặt lên bàn tôi.
“Sáng nay em mua dư một hộp.”
Tôi nhìn cô ấy một cái.
“Cảm ơn.”
