Mái Nhà Thuộc Về Chúng Tôi
Mẹ tôi đã thay tôi gánh lấy việc chăm con suốt mười lăm năm.
Từ ngày tôi còn nằm cữ, thân thể chưa hồi phục, cho đến khi con trai bước chân vào cấp hai, bà chưa từng có lấy một ngày nghỉ.
Mỗi bữa cơm nóng, mỗi bộ quần áo sạch, mỗi đêm thức trắng khi con sốt cao — đều là mẹ tôi.
Mười lăm năm ấy, bố mẹ chồng tôi chưa từng giúp dù chỉ một ngày.
Không phải họ không có thời gian, chỉ là chuyện này chưa bao giờ nằm trong phạm vi “việc của họ”.
Cho đến tháng trước.
Họ bỗng nhiên gọi điện tới, giọng điệu thong thả, nói muốn chuyển đến sống cùng để an dưỡng tuổi già.
Như thể mười lăm năm trước chưa từng trôi qua.
Như thể căn nhà này vốn dĩ đã chừa sẵn chỗ cho họ.
Chồng tôi nghe xong liền quay sang bàn với tôi chuyện nhường phòng.
Giọng anh nhẹ nhàng, tự nhiên, giống như đang sắp xếp lại đồ đạc, chứ không phải sắp xếp lại vị trí của một con người.
Tôi không nói ngay.
Tôi nhìn mẹ mình trong bếp — dáng lưng còng xuống bên bếp ga, tay vẫn không ngừng đảo nồi, như thể mọi chuyện trên đời này đều có thể nhẫn nhịn cho qua.
Rồi tôi bình tĩnh mở miệng, buông ra bốn chữ:
“Tôi muốn ly hôn.”
Đầu dây bên kia im lặng trong tích tắc.
Bố mẹ chồng tôi nghe xong, đến cả điện thoại cũng suýt tuột khỏi tay.
01
Chu Dịch ở phòng khách gọi vào, giọng nghe rõ là đang rất vui.
“Tĩnh Tĩnh, bố mẹ anh vừa nói, tháng sau sẽ chuyển qua ở với mình.”
Tôi đang đứng trong bếp thái rau.
Con dao khựng lại, miếng bí đao lăn đến sát mép thớt.
Mẹ tôi đứng rửa chén bên cạnh, quay lưng về phía tôi. Dòng nước vẫn chảy, nhưng động tác tay bà chậm hẳn lại.
“Họ định ở phòng nào?” tôi hỏi.
“Phòng mẹ mình chứ đâu.” Chu Dịch đáp ngay.
“Phòng đó sáng sủa, hướng nắng tốt.”
“Mẹ mình chuyển sang phòng của Lạc Lạc ở tạm cũng được, chen chút một chút không sao.”
“Dù gì vài năm nữa Lạc Lạc lên đại học, phòng cũng để không.”
Anh ta nói rất tự nhiên, như thể mọi chuyện đã được quyết định xong.
Tôi đặt dao xuống.
Lưỡi dao chạm vào thớt phát ra một tiếng cộc khô khốc.
Mẹ tôi cũng dừng rửa chén.
Tôi lau tay rồi đi ra phòng khách.
Chu Dịch ngồi trên sofa, tay cầm điện thoại, nét mặt rạng rỡ. Cuộc gọi vẫn chưa kết thúc.
Thấy tôi, anh ta ra hiệu bảo tôi lại gần, còn nháy mắt một cái, ý bảo tôi nói chuyện với bố mẹ chồng.
Tôi đứng yên, nhìn anh ta.
Rồi nhìn về phía bếp.
Mẹ tôi đã sống trong căn nhà này mười lăm năm.
Chăm con cho chúng tôi từ lúc tôi ở cữ cho đến khi Chu Lạc học lớp tám.
Mười lăm năm đó, bố mẹ chồng chưa từng phụ một tay.
Bây giờ chỉ cần một cuộc điện thoại, họ muốn chuyển đến ở, còn muốn mẹ tôi nhường phòng.
“Chu Dịch.” tôi gọi.
“Hả? Mau qua đây, mẹ anh muốn nói chuyện với em.” anh ta cười.
Tôi bước đến trước mặt anh, nhìn thẳng vào mắt anh.
“Chúng ta ly hôn đi.”
Nụ cười trên mặt Chu Dịch tắt hẳn.
Anh ta cầm điện thoại đứng sững tại chỗ.
Giọng mẹ chồng từ trong loa vọng ra, cao vút.
“Thẩm Tĩnh, cô vừa nói cái gì? Cô nói lại thử xem!”
Tôi không trả lời bà ta.
Chu Dịch nhìn tôi, môi mấp máy nhưng không nói được lời nào.
Đầu dây bên kia vẫn liên tục trách móc.
“Thật không ra gì! Chu Dịch, anh xem anh cưới phải người thế nào!”
“Chúng tôi chỉ nói sang ở dưỡng già, cô ta liền đòi ly hôn!”
“Có ai làm dâu mà nói chuyện như vậy không!”
Tôi trực tiếp rút điện thoại khỏi tay Chu Dịch.
Anh ta sững người, không kịp phản ứng.
“Đúng, là tôi nói.” tôi nói rõ ràng.
“Nếu hai người chuyển đến ở, tôi sẽ lập tức đi làm thủ tục ly hôn.”
“Tôi nói là làm.”
Tôi cúp máy, đặt điện thoại lên sofa.
Cả phòng khách im lặng hẳn.
Mẹ tôi đứng ở cửa bếp từ lúc nào, hai tay nắm chặt tạp dề, vẻ mặt lúng túng.
Chu Dịch hít một hơi sâu.
“Thẩm Tĩnh, em có bình thường không?”
“Em có biết mình đang làm gì không?”
“Tôi biết.” tôi đáp.
“Tôi chưa bao giờ tỉnh táo như lúc này.”
Tôi chỉ về căn phòng mẹ tôi đang ở.
“Mười lăm năm.”
“Mẹ tôi ở đây mười lăm năm, trông con cho chúng ta, làm hết mọi việc trong nhà.”
“Còn bố mẹ anh?”
“Họ có biết Lạc Lạc học lớp mấy không?”
“Giờ chỉ nói một câu là muốn vào ở, đã bảo mẹ tôi dọn đi?”
“Chu Dịch, anh thấy như vậy có hợp lý không?”
Anh ta cúi đầu.
“Anh… bố mẹ anh cũng không còn cách nào khác.”
“Họ lớn tuổi rồi, sức khỏe không tốt.”
“Chẳng lẽ chỉ vì chuyện này mà em nhất quyết ly hôn?”
Tôi bật cười.
“Trong mắt anh, mười lăm năm mẹ tôi bỏ ra chẳng đáng gì sao?”
“Trong mắt anh, bố mẹ anh có quyền chiếm chỗ mẹ tôi?”
“Vậy tôi là gì?”
“Một người có thể nhẫn nhịn mãi, hy sinh mãi sao?”
Chu Dịch không nói được câu nào.
Điện thoại lại rung lên, lần này là ba chồng.
Anh ta định nghe.
Tôi giữ tay anh lại.
“Đừng nghe.”
“Hôm nay phải nói cho rõ.”
“Cuộc hôn nhân này, anh chọn ly hôn hay không ly hôn.”
02
Ngón tay Chu Dịch bị tôi giữ chặt, không nhúc nhích nổi.
Chuông điện thoại vẫn reo liên tục, dồn dập đến mức khiến người ta khó chịu.
Trán anh ta bắt đầu toát mồ hôi.
“Tĩnh Tĩnh, em đừng làm thế.”
“Có chuyện gì thì từ từ nói.”
“Chúng ta là vợ chồng bao nhiêu năm rồi, đừng nhắc tới hai chữ đó nữa.”
Giọng anh ta hạ thấp, mang theo ý cầu xin.
Tôi quen quá rồi.
Mỗi lần tôi và mẹ anh ta có mâu thuẫn, anh đều dùng chiêu này.
Mềm mỏng, nhẫn nhịn, nói đạo lý, kéo dài thời gian.
Trước đây, tôi thường nhượng bộ.
Nhưng hôm nay thì không.
“Tôi đang nói rất từ tốn.”
“Tôi là đang thông báo, không phải hỏi ý kiến anh.”
“Chu Dịch, bố mẹ anh muốn dọn tới ở, được.”
“Ngày mai tôi dọn đi, cùng mẹ tôi và Lạc Lạc.”
“Nhà chia đôi.”
“Phần của anh, để lại cho bố mẹ anh dưỡng già.”
“Như vậy chưa đủ sao?”
Giọng tôi bình tĩnh đến lạ.
Như đang bàn chuyện thường ngày.
Chu Dịch trừng mắt nhìn tôi.
“Em muốn dọn đi?”
“Còn muốn chia nhà?”
“Thẩm Tĩnh, em còn biết đạo lý không?”
Cuối cùng anh ta cũng nổi nóng.
“Đạo lý?” tôi nhìn anh ta.
“Lúc tôi nói đạo lý với anh, anh ở đâu?”
“Lạc Lạc nửa đêm sốt cao, tôi một mình bế con chạy tới bệnh viện.”
“Tôi gọi cho mẹ anh, bà ấy nói đang đánh mạt chược, không rảnh — đó là đạo lý sao?”
“Mẹ tôi tiết kiệm cho nhà này, một bộ đồ mặc năm năm.”
“Mẹ anh thì mỗi cái túi mấy triệu — đó là đạo lý sao?”
“Mười lăm năm, bố mẹ anh từng lì xì cho Lạc Lạc bao nhiêu?”
“Năm mươi nghìn.”
“Nhưng quay lại, lì xì cho con anh trai anh hai triệu.”
“Đó là đạo lý của nhà ai?”
Tôi nói từng câu.
Sắc mặt Chu Dịch trắng dần.
Những chuyện này, anh ta không phải không biết.
Chỉ là anh ta quen giả vờ như không thấy.
Hoặc cho rằng đó là chuyện nhỏ, không đáng để tôi để tâm.
Chuông điện thoại cuối cùng cũng im bặt.
Không gian yên tĩnh hẳn.
Tôi buông tay ra.
Chu Dịch như bị rút cạn sức, ngồi phịch xuống sofa.
Mẹ tôi đi tới, nhẹ nhàng kéo tay tôi.
“Tĩnh Tĩnh, đừng nói nữa.”
“Đều là người trong nhà.”
“Mẹ chen ở với Lạc Lạc cũng được, đừng vì mẹ mà…”
Tôi cắt lời bà.
“Mẹ, chuyện này không liên quan tới mẹ.”
“Là chuyện giữa con và Chu Dịch.”
Tôi đỡ bà ngồi xuống ghế bên cạnh.
“Hôm nay mẹ cứ nghe thôi.”
“Không cần lo.”
Tôi quay lại nhìn Chu Dịch.
“Tôi hỏi anh lần nữa.”
“Trong căn nhà này, tôi, mẹ tôi và Lạc Lạc quan trọng…”
“Hay là bố mẹ anh — những người chưa từng có trách nhiệm một ngày nào — quan trọng hơn?”
“Hôm nay, anh chọn đi.”
Môi anh ta run lên, nhưng không nói được gì.
Tôi biết anh ta đang nghĩ gì.
Một bên là mẹ vợ đã bỏ ra mười lăm năm, và người vợ sinh con cho anh ta.
Một bên là cha mẹ ruột.
Anh ta không muốn chọn.
Anh ta muốn tất cả.
Muốn tôi tiếp tục nhẫn nhịn, tiếp tục làm dâu hiền, vợ tốt.
Trên đời làm gì có chuyện dễ dàng như vậy.
Chuông cửa bỗng vang lên.
Rất gấp, rất mạnh.
Mẹ tôi giật mình run lên.
Chu Dịch bật dậy.
“Chắc là bố mẹ anh tới rồi!”
“Tĩnh Tĩnh, em mau về phòng đi!”
“Đừng cãi nhau với họ!”
Anh ta định đẩy tôi.
Tôi đứng yên.
“Cãi nhau?”
“Tôi đâu cần cãi.”
“Tôi chỉ nói cho họ biết sự thật.”
Tôi đi tới cửa, nhìn màn hình chuông.
Quả nhiên là bố mẹ chồng.
Mặt mẹ chồng gần như áp sát camera.
Bố chồng đứng phía sau, mặt tối sầm.
Tôi mở cửa.
Chu Dịch gần như hoảng loạn.
“Thẩm Tĩnh! Đừng làm loạn! Anh xin em!”
Tôi không để ý.
Cửa vừa mở, bố mẹ chồng đã xông vào.
Mẹ chồng chỉ thẳng vào mặt tôi, chửi không ngừng.
“Thẩm Tĩnh cái đồ sao chổi!”
“Nhà họ Chu chúng tôi tích đức tám đời mới gặp phải cô!”
“Mới nói dọn đến ở, cô đã đòi ly hôn!”
“Cô muốn nguyền rủa chúng tôi chết sớm à?!”
Giọng bà ta chói tai đến nhức đầu.
Bố chồng cũng lớn tiếng:
“Quá đáng!”
“Chu Dịch, con quản vợ kiểu gì vậy?!”
Chu Dịch đứng giữa, lúng túng.
“Ba, mẹ, đừng giận.”
“Tĩnh Tĩnh cô ấy chỉ là…”
Tôi bước lên trước.
“Tôi không nói đùa.”
“Nếu hai người muốn dọn vào ở, tôi sẽ ly hôn.”
“Hôm nay ai tới cũng vô ích.”
Mẹ chồng tức đến run người, giơ tay định tát tôi.
Tôi không né.
Tôi nhìn thẳng vào bà ta.
Bàn tay bà ta dừng lại giữa không trung.
“Tôi nói trước.”
“Nếu hôm nay bà dám chạm vào tôi.”
“Tôi không chỉ ly hôn.”
“Mà còn để con trai bà ra đi tay trắng.”
03
Bốn chữ “ra đi tay trắng” vừa dứt, phòng khách lập tức rơi vào im lặng.
Không ai lên tiếng.
Tay mẹ chồng vẫn giơ giữa không trung, không đánh xuống được, cũng chẳng thu về được.
Mặt bà ta đỏ bừng.
Bố chồng há miệng định mắng, nhưng lời vừa tới cổ họng đã nghẹn lại.
Chu Dịch thì đứng đơ ra đó, trừng mắt nhìn tôi, miệng há hốc.
“Thẩm Tĩnh… em… em nói cái gì?”
Giọng anh ta run lên.
Tôi quay sang nhìn anh, giọng rất bình tĩnh.
“Tôi nói, khiến anh ra đi tay trắng.”
“Căn nhà này, tiền đặt cọc do bố mẹ tôi bỏ ra, chiếm sáu mươi phần trăm.”
“Mười lăm năm trả góp, phần lớn là tiền tôi đóng.”
“Mẹ tôi ở đây làm bảo mẫu không công mười lăm năm.”
“Chăm con, lo việc nhà, nếu tính theo giá thuê bên ngoài, hoàn toàn có thể nhờ luật sư tính rõ từng đồng.”
“Còn quyền nuôi Lạc Lạc.”
“Từ khi sinh ra đến giờ, nhà họ Chu các người chăm được mấy ngày?”
“Nếu ra tòa, anh nghĩ thẩm phán sẽ giao con cho ai?”
“Chu Dịch.”
“Anh nghĩ ngoài cái nhà vệ sinh ra, anh còn lấy được thứ gì?”
Tôi nói tới đâu, mặt Chu Dịch xám thêm tới đó.
Những chuyện này anh ta đều biết.
Chỉ là từ trước đến nay, anh ta quen coi như không thấy.
Trong mắt anh ta, bố mẹ tôi bỏ tiền, bỏ sức là chuyện đương nhiên.
Còn bố mẹ anh ta không quan tâm, thì luôn có lý do để bao biện.
Một kiểu tiêu chuẩn kép rõ ràng.
Mẹ chồng cuối cùng cũng hạ tay xuống.
Bà ta chống nạnh, đổi sang giọng than khóc quen thuộc.
“Trời ơi là trời!”
“Tôi đúng là số khổ!”
“Nuôi con trai bao nhiêu năm, cưới vợ về là quên mẹ!”
“Già rồi thì bị ghét bỏ, bị đuổi ra ngoài!”
“Còn gì khổ hơn chúng tôi không!”
Vừa khóc, bà ta vừa liếc sang Chu Dịch.
Chiêu này, bà dùng rất quen.
Trước đây, mỗi lần như vậy, Chu Dịch đều mềm lòng ngay.
Nhưng lần này, anh ta không nhìn mẹ mình.
Chỉ đứng đó, nhìn tôi, ánh mắt lạ lẫm.
Bố chồng thấy vậy, lập tức đổi chiến thuật.
Ông ta nghiêm mặt, giọng dịu xuống.
“Thẩm Tĩnh.”
“Chúng tôi không tới đây để cãi nhau.”
“Cùng là người một nhà, có chuyện thì nói.”
“Sao con cứ phải làm căng mọi chuyện như vậy?”
“Làm căng?” tôi nhìn ông ta.
“Bố còn nhớ lúc tôi sinh Lạc Lạc không?”
“Tôi bị băng huyết, nằm viện cả tuần.”
“Bố nói với mẹ tôi là bận việc, bảo đừng gọi làm phiền.”
“Nhưng cùng ngày đó, Bố đăng ảnh đi câu cá với bạn bè.”
“Lúc đó, Bố có thấy mình quá đáng không?”
Sắc mặt bố chồng lập tức sầm xuống.
Ông không ngờ tôi nhớ.
“Tới ngày đầu tiên Lạc Lạc vào lớp một.”
“Bị bạn đánh, cô giáo gọi phụ huynh.”
“Tôi tăng ca không đi được, mẹ tôi thì về quê gấp.”
“Tôi gọi cho Bố, Bố nói đang đi du lịch, không về.”
“Kết quả tôi phải xin nghỉ, mất tiền thưởng, bắt taxi tới trường.”
“Lúc đó, các người có thấy mình quá đáng không?”
Tôi quay sang nhìn mẹ chồng.
Mặt bà ta cũng không khá hơn.
“Năm năm trước, bố tôi nhập viện, cần tiền gấp.”
“Tôi tới mượn hai người năm vạn.”
“Hai người nói vừa đầu tư, không rút được tiền.”
“Nhưng hôm sau, anh trai Chu Dịch mua xe.”
“Hai người lập tức đưa ra mười vạn.”
“Tôi muốn hỏi.”
“Rốt cuộc, ai mới là người tuyệt tình?”
Từng chuyện một, tôi nói ra hết.
Không giữ lại.
Phòng khách yên tĩnh đến mức nghe rõ tiếng thở.
Sắc mặt bố mẹ chồng đổi liên tục, xanh rồi trắng, trắng rồi đỏ.
Họ tưởng tôi đã quên.
Tưởng tôi vẫn như trước, chịu đựng là xong.
Không ngờ tôi nhớ rõ từng việc.
Chu Dịch thở gấp.
Trong ánh mắt nhìn tôi, ngoài sốc ra còn có sợ.
Có lẽ anh ta chưa từng nghĩ, người vợ luôn nhẫn nhịn của mình lại ghi nhớ rõ ràng đến vậy.
Mẹ tôi ngồi trên sofa, mắt đỏ hoe.
Có lẽ bà cũng lần đầu tiên nghe tôi nói ra hết những chuyện này.
“Đủ rồi!”
Mẹ chồng đột ngột hét lên.
Bà ta chỉ tay vào tôi, tay run run.
“Nhắc lại mấy chuyện cũ làm gì!”
“Cô cố tình không cho chúng tôi sống yên đúng không?!”
Tôi cười.
“Đúng.”
“Tôi không muốn các người sống yên.”
“Tại sao các người cả đời sống sung sướng, đến già lại tới nhà tôi ra oai?”
“Tại sao mẹ tôi khổ cả đời, về già còn phải nhường chỗ, còn phải nhìn sắc mặt các người mà sống?”
“Không có đạo lý nào như vậy.”
Tôi quay sang Chu Dịch.
“Giờ tôi cho anh hai lựa chọn.”
“Một, để bố mẹ anh rời khỏi nhà này ngay, và không quay lại nữa.”
“Chúng ta tiếp tục sống.”
“Hai, anh đi theo bố mẹ anh.”
“Chúng ta tới cục dân chính.”
“Anh chọn đi.”
04
Tối hậu thư của tôi khiến Chu Dịch hoàn toàn không còn đường lùi.
Anh ta đứng giữa phòng khách, bên trái là bố mẹ đang tức giận, bên phải là tôi — không còn chút nhân nhượng nào.
Gương mặt vốn quen xoay xở của anh ta lần đầu tiên lộ ra vẻ hoảng loạn thật sự.
Anh ta nhìn mẹ, rồi lại nhìn tôi, môi mấp máy hồi lâu mới nói được.
“Tĩnh Tĩnh… đừng như vậy…”
“Bố mẹ anh từ xa tới, em bảo họ đi đâu?”
“Người ngoài nhìn vào sẽ nói anh bất hiếu, mất hết mặt mũi…”
Lại là mặt mũi.
Lại là lời người ngoài.
Suốt mười lăm năm, thứ anh ta quan tâm nhất chưa bao giờ là tôi hay mẹ tôi, mà là mấy thứ đó.
Tôi còn chưa kịp nói, mẹ chồng đã lập tức tiếp lời, đập đùi gào lên.
“Nghe chưa! Cô nghe chưa!”
“Cô muốn cả họ Chu bị người ta chỉ trỏ phải không?!”
“Cô đúng là đàn bà lòng dạ sắt đá!”
“Chu Dịch, con còn nói gì với nó nữa!”
“Hôm nay bố mẹ cứ ở đây, tao xem nó làm được gì!”
Nói xong, bà ta quay người lao về phía phòng của mẹ tôi.
Mẹ tôi hoảng hốt đứng dậy, chắn ngay trước cửa, tay chân luống cuống.
Tôi lập tức bước tới, kéo mẹ ra sau lưng, nắm chặt tay bà.
Rồi tôi nhìn thẳng Chu Dịch.
“Nếu bà ta muốn vào phòng đó, cũng được.”
“Anh đi lấy giấy kết hôn ra, chúng ta đến cục dân chính ký luôn.”
“Ly hôn xong, căn nhà này chia theo pháp luật.”