Mười Năm Hiểu Lầm

Tan làm về nhà, tôi thấy mẹ mình đang cau mày nhìn vào màn hình điện thoại đang phát video một chàng trai ngọt ngào chăm sóc bạn gái.

“Cái loại con gái này nhìn là biết dùng thủ đoạn rồi, thật buồn nôn.”

Tôi nhịn không được phản bác: “Mẹ, tình cảm là từ hai phía, cô gái đó chắc chắn phải có điểm tỏa sáng thì cậu ấy mới tình nguyện trả giá như vậy chứ.”

Bà lườm tôi một cái: “Mày thì biết cái gì? Mấy đứa con gái trẻ bây giờ tâm cơ lắm. Giống như hồi đại học của mày ấy, cái cậu Cố Vân Châu kia ngoại hình hay học lực đều thuộc hàng nhất đẳng, chắc chắn là do mày dùng mưu hèn kế bẩn quyến rũ người ta.”

“Cũng may hồi đó mẹ dùng chút thủ đoạn chia rẽ hai đứa, không thì cái bộ dạng không cầu tiến này của mày sớm muộn gì cũng làm lỡ dở tiền đồ của người ta.”

Tay đang bóc cam của tôi bỗng khựng lại.

“Nghe nói đứa nhỏ đó giờ vào Viện nghiên cứu Quốc gia rồi, tiền đồ rộng mở vô cùng, thật đúng là nhờ có mẹ…” Bà vẻ mặt đầy kiêu ngạo. “Giờ chắc nó kết hôn rồi. Chẳng bù cho mày, không ra hệ thống gì, ba mươi tuổi đầu rồi mà đến một đối tượng cũng không có…”

Bà cứ lải nhải không ngừng, còn tôi thì rơi vào sự im lặng vô tận.

1

Đêm mưa mười năm trước, tôi bị chia tay đột ngột không lý do. Đứng dưới ký túc xá của Cố Vân Châu đợi suốt ba tiếng đồng hồ, anh mới chịu xuất hiện.

Anh nghiêng ô về phía tôi đang ướt đẫm, nhưng ánh mắt lại lạnh lùng như băng: “Có việc gì?”

Tôi không nói nên lời, đôi môi tím tái vì lạnh. Anh nhét chiếc ô vào tay tôi, tự mình lùi lại một bước đứng dưới màn mưa.

“Thẩm Tri Dao, như em mong muốn, chúng ta chia tay đi. Sau này cũng đừng đến tìm tôi nữa.” Nói xong, anh quay lưng dứt khoát rời đi.

Lúc đó tôi không hiểu, rõ ràng mấy ngày trước anh còn nói yêu tôi, sao lại đột nhiên thay lòng? Tôi cứ ngỡ anh đã tỉnh ngộ, cảm thấy một đứa con gái tự ti, thiếu thốn tình thương như tôi không xứng với anh. Giờ xem ra, còn có nguyên nhân khác.

“Mẹ,” giọng tôi khàn đến đáng sợ, “Hồi đó mẹ đã dùng thủ đoạn gì?”

Mẹ tôi đặt điện thoại xuống, vẻ mặt đắc ý: “Thì gửi vài dòng tin nhắn thôi.” Bà nói nhẹ tựa lông hồng. “Mẹ làm giả vài tấm ảnh chụp màn hình mày trò chuyện với bạn bè, nói mày quen Cố Vân Châu chỉ là chơi bời thôi, đợi tìm được mối ngon hơn thì đá nó. Mẹ còn thuê mấy ông đồng hương đến trường tìm mày, làm nó tưởng mày không đoàng hoàng, quan hệ lăng nhăng khắp nơi.”

Múi cam bị tôi bóp nát trong kẽ tay. Nhìn đôi môi bà cứ đóng mở, dạ dày tôi cuộn lên dữ dội.

“Thằng bé đó ban đầu không tin, mẹ liền giới thiệu cho nó mấy đứa con gái tốt, dần dần, nó cũng không tìm mày nữa.” Bà cười lên.

Tôi ngồi đó, cả người lạnh toát. Đúng lúc này bà sực nhớ ra: “Đúng rồi, tháng này phát lương chưa? Bao giờ thì chuyển cho mẹ?”

Nhìn vẻ mặt đương nhiên của bà, sợi dây thần kinh trong não tôi “phựt” một cái đứt lìa.

“Để lát nữa.” Tôi quay người về phòng, đóng cửa lại rồi ngồi bệt xuống đất.

Sau cái đêm bị chia tay đó, tôi hận chếc Cố Vân Châu. Cứ ngỡ mình nhìn lầm người, gặp phải tra nam. Kết quả, tất cả là do mẹ ruột mình gây ra.

Bên ngoài truyền đến tiếng gọi điện thoại chói tai của mẹ: “Cái đứa con gái nhà tôi ấy mà, ba mươi tuổi rồi vẫn chưa có đối tượng…”

Tôi đẩy cửa ra: “Mẹ, nhỏ tiếng chút được không?”

Bà trừng mắt nhìn tôi: “Ở nhà tao mà tao còn phải nhìn sắc mặt mày à?” Rồi quay sang nói vào điện thoại: “Đấy, bọn trẻ bây giờ nói không được, mới hai câu đã sa sầm nét mặt.”

Nhìn bà, tôi bỗng cảm thấy mệt mỏi rã rời. Tôi thay đồ rồi đi thẳng ra ngoài.

“Mày đi đâu đấy?” Bà hét sau lưng.

“Tăng ca.”

Trước khi cửa khép lại, tôi nghe thấy bà cao giọng: “Đúng, hơn ba mươi tuổi rồi mà một tháng kiếm được có năm ngàn, chẳng có tí chí tiến thủ nào, không biết sao tôi lại đẻ ra cái loại này nữa.”

Cánh cửa đóng sầm lại, thế giới cuối cùng cũng yên tĩnh. Tôi đi bộ trên phố rất lâu, đến khi định thần lại thì đã đứng trước cổng trường đại học cũ. Mười năm rồi, cửa hàng tiện lợi ở cổng trường vẫn còn đó.

Tôi vào mua một hộp mì rẻ tiền nhất, lúc xếp hàng tính tiền, người phía trước mua một ly Americano. Đôi bàn tay đó, thon dài và sạch sẽ, tôi quá quen thuộc rồi. Tim tôi thắt lại, cúi đầu muốn bỏ chạy.

“Thẩm Tri Dao?”

Khoảnh khắc tiếng gọi vang lên, cả người tôi cứng đờ. Từ từ ngẩng đầu, đâm sầm vào đôi mắt ấy. Là Cố Vân Châu. Anh mặc một chiếc áo măng tô xám đậm, vóc người cao ráo. Thời gian đã điêu khắc anh trở nên lạnh lùng hơn, lông mày sâu thẳm, đường quai hàm sắc sảo.

Còn tôi. Quầng thâm mắt sâu hoắm, tóc tai buộc túm lộn xộn, cả người tiều tụy. Nhếch nhác đến mức không còn chỗ trốn.

Anh tiến lại gần một bước, tôi theo bản năng lùi lại, gót chân đập vào kệ hàng. Ánh mắt anh quét qua tôi từ trên xuống dưới, khóe miệng khẽ nhếch lên một độ cong cực nhạt.

“Xem ra, sống cũng chẳng ra sao.” Anh nhạo báng.

Cổ họng tôi nghẹn đắng, không nói nên lời. Anh cầm lấy hộp mì trong tay tôi, đặt cùng ly cà phê lên quầy thu ngân rồi quẹt mã thanh toán.

“Đi thôi.” Anh đưa túi nilon cho tôi, quay người đẩy cửa rời đi. Tôi đứng chết trân tại chỗ, nhìn bóng lưng anh biến mất nơi góc phố. Mười năm rồi, hóa ra vết thương cũ vẫn còn đau.

2

Về đến nhà, tôi lục tung hòm xiểng, chỉ để tìm tấm ảnh chụp chung duy nhất của chúng tôi: Trên sân bóng rổ, Cố Vân Châu mỉm cười cúi đầu nhìn tôi. Chiếc hộp sắt vẫn còn đó, nhưng bên trong trống rỗng.

“Mẹ!” Tôi lao ra phòng khách. “Ảnh trong hộp của con đâu?”

Mẹ tôi đang lướt video ngắn, mí mắt cũng chẳng thèm nhấc lên: “Mẹ vứt rồi.”

Đầu óc tôi oang một tiếng: “Vứt rồi? Dựa vào cái gì mà mẹ vứt đồ của con?”

Bà cuối cùng cũng quay đầu lại, nhìn tôi đầy khinh bỉ: “Sao? Không lẽ mày vẫn còn nhớ nó? Thẩm Tri Dao, người ta bây giờ không thèm nhìn mày đâu!”

“Nhưng đó là đồ của con!”

“Đồ của mày?” Bà bật dậy. “Mày ăn của tao, ở của tao, đến cái mạng này cũng là tao đẻ ra! Tao vứt tấm ảnh rách thì đã làm sao?”

Tôi tức đến run người. Bố tôi từ phòng ngủ đi ra, cau mày: “Cãi nhau cái gì đấy?”

Mẹ tôi lập tức tỏ vẻ ấm ức: “Con gái ông vì một thằng đàn ông mà cãi lại tôi đấy!”

Sắc mặt bố tôi tối sầm lại, giơ tay tát thẳng một cái. Cú tát rất mạnh, tôi hoa mắt chóng mặt, tai lùng bùng, cả người ngã quỵ xuống đất.

“Vì một thằng đàn ông lạ mà dám quát tháo mẹ mày à? Tao thấy mày là thiếu dạy bảo rồi!” Bố tôi hung tợn chỉ tay vào mặt tôi.

Tôi nằm dưới đất, gò má đau rát. Hồi tốt nghiệp đại học, để chăm sóc gia đình, tôi từ bỏ công việc lương cao ở thành phố lớn, chọn về quê làm một giáo viên bình thường. Vì thương mẹ phục vụ cả nhà không có thu nhập, năm ngàn tiền lương tôi nộp hết sạch. Tôi cứ ngỡ chỉ cần mình hy sinh đủ nhiều là có thể đổi lấy tình yêu của họ. Nhưng thực tế lại thế này…

Tôi nằm đó, lần đầu tiên tự hỏi mình: Thẩm Tri Dao, cái nhà này có đáng không?

Ngày hôm sau đi làm, bên mặt trái vẫn còn sưng, tôi phải dặm một lớp phấn thật dày để che đi. Vừa vào văn phòng, hiệu trưởng đã gọi tôi lại.

“Tiểu Thẩm, hôm nay có khách quý! Chuyên gia điều từ Viện nghiên cứu Quốc gia về, em chịu trách nhiệm tiếp đón nhé.”

Tim tôi lỡ mất một nhịp: “Chuyên gia nào ạ?”

“Họ Cố, giáo sư Cố Vân Châu.” Mắt hiệu trưởng sáng lên. “Nghe nói cực kỳ trẻ, đã là người đứng đầu dự án rồi!”

Cả người tôi cứng nhắc. Cửa phòng họp mở ra, Cố Vân Châu đang ngồi ở vị trí chủ tọa cúi đầu xem tài liệu. Ánh nắng từ cửa sổ chiếu vào, dát một lớp vàng lên người anh. Anh ngẩng đầu lên, ánh mắt quét qua tôi.

“Giáo sư Cố, đây là cô Thẩm Tri Dao của trường chúng tôi.” Hiệu trưởng giới thiệu.

Anh gấp tập tài liệu lại, đứng dậy, đưa tay về phía tôi: “Chào cô Thẩm,” giọng anh bình thản, “Thật khéo.”

Hiệu trưởng ngạc nhiên: “Hai người quen nhau sao?”

Cố Vân Châu lên tiếng trước: “Bạn học cũ, nhưng nhiều năm rồi không liên lạc.” Anh nói một cách nhẹ nhàng, cứ như thể tôi thực sự chỉ là một người bạn học không mấy thân thiết.

Hiệu trưởng cười: “Thế thì tốt quá! Tiểu Thẩm, em đưa giáo sư Cố đi tham quan trường một chút.”

Tôi đành cắn răng gật đầu. Ra khỏi tòa nhà văn phòng, Cố Vân Châu đi trước tôi nửa bước, bước chân rất nhanh. Anh hỏi hết câu này đến câu khác, tôi như một con cù xoay quanh sân trường, gót chân bị mài đến rách da.

Đến trước tòa nhà thí nghiệm, tôi mệt quá phải tựa vào tường thở dốc. Anh đứng trước mặt tôi, nhìn bộ dạng nhếch nhác của tôi, có vẻ rất đắc ý. Đang định nói gì đó thì điện thoại anh vang lên.

Đầu dây bên kia truyền đến giọng nữ lờ mờ, ngọt ngào mềm mại như pha mật: “Ừm, anh đang ở trường… Biết rồi, tối về sẽ đưa cho em.”

Giọng anh vẫn ôn nhu như thế. Lời của mẹ tôi lại vang lên bên tai: “Người ta bây giờ chắc chắn kết hôn rồi…” Đúng vậy, anh ưu tú thế này, sao có thể không có người yêu cơ chứ?

Lồng ngực như bị ai đó bóp nghẹt, đau đến mức tôi không đứng thẳng nổi. Nhưng tôi vẫn cố nặn ra một nụ cười: “Giáo sư Cố muốn xem chỗ nào nữa không? Tôi tiếp tục dẫn đường.”

Anh nhìn chằm chằm vào nụ cười của tôi, ánh mắt đột nhiên trở nên rất phức tạp. Im lặng vài giây, anh nói: “Không xem nữa.” Rồi quay người đi thẳng.

03

Buổi tối có một bữa tiệc xã giao. Hiệu trưởng đặc biệt dặn dò tôi: “Tiểu Thẩm, em là bạn học cũ của Giáo sư Cố, nhất định phải có mặt đấy.”

Tôi thừa hiểu ý ông ấy, chẳng qua là muốn tôi đi bồi rượu, sẵn tiện dùng chút tình nghĩa bạn học rẻ mạt kia để kéo gần quan hệ.

Trong phòng bao chật kín người, từ lãnh đạo các cấp đến vài vị giám đốc mà tôi chẳng hề quen mặt. Cố Vân Châu ngồi ở vị trí chủ tọa, đang trò chuyện với hiệu trưởng, góc nghiêng của anh dưới ánh đèn trông thật lạnh lùng và xa cách.

Tôi tìm một góc khuất nhất định ngồi xuống.

“Thẩm lão sư.” Anh đột nhiên cất tiếng.

Cả phòng bỗng chốc im bạt, tất cả mọi người đều đổ dồn ánh mắt về phía tôi. Cố Vân Châu chỉ tay vào vị trí ngay cạnh mình: “Ngồi đây đi.”

Tôi đứng chôn chân tại chỗ, lòng bàn tay bắt đầu rịn mồ hôi.

“Sao thế?” Anh ngước mắt nhìn tôi. “Bạn học cũ với nhau, chút nể mặt này cũng không cho tôi sao?”

Hiệu trưởng lập tức cười xòa phá tan bầu không khí gượng gạo: “Tiểu Thẩm, mau qua đó ngồi đi em!”

Tôi đành cắn răng bước tới kéo ghế. Vừa định ngồi xuống, anh lại lên tiếng: “Đợi chút.”

Ngón tay anh chỉ vào đĩa cá hấp trên bàn xoay: “Tôi với không tới, phiền Thẩm lão sư gắp hộ tôi một miếng.”

Mọi người trên bàn đều sững sờ, nhưng chẳng ai dám ho he nửa lời. Cố Vân Châu là nhân vật tầm cỡ, là đối tượng mà nhà trường đang tha thiết cầu hợp tác. Cho dù bây giờ anh có đứng lên bàn khiêu vũ thì cũng chẳng ai dám ý kiến gì.

Tôi cầm đôi đũa chung, tay hơi run rẩy, gắp miếng thịt cá bụng mềm nhất bỏ vào đĩa của anh. Chưa kịp ngồi xuống, anh lại gõ gõ vào chiếc ly không bên cạnh: “Rót nước.”

Tôi nén chặt cơn giận trong lòng, hít một hơi thật sâu rồi đi lấy bình nước nóng. Suốt nửa buổi tiệc, tôi chẳng khác nào một nhân viên phục vụ, chạy quanh bàn ăn không biết bao nhiêu vòng.

Rượu quá ba tuần, điện thoại trong túi tôi rung lên liên hồi. Tôi xin phép ra hành lang nghe máy. Vừa mới bắt máy, giọng mẹ tôi đã nổ tung bên tai:

“Chẳng phải đã bảo tối nay đi xem mắt sao? Mày chếc trôi ở đâu rồi? Người ta đến rồi đây này, mau về ngay cho tao!”

Hơi rượu nồng nặc nơi cổ họng khiến đầu óc tôi nóng lên, tôi gắt lại: “Con không đi.”

“Mày nói cái gì?”

“Con nói là con không đi!” Tôi cao giọng hơn.

“Mẹ, con là con gái mẹ chứ không phải súk vật! Mẹ tưởng con không biết sao? Cái lão bốn mươi tuổi đầu còn đèo bồng con cái mà mẹ cũng nhét cho con được à?”

“Mày…” Bà nghẹn lời, rồi lập tức nổi trận lôi đình: “Thẩm Tri Dao, mày định làm loạn đúng không! Nếu không phải tại mày ế ẩm chẳng ai thèm lấy, tao có cần phải khổ tâm thế này không? Mau vác mặt về đây ngay!”

Tôi chẳng buồn tranh cãi, dứt khoát cúp máy rồi tắt nguồn luôn. Luồng khí lạnh ở hành lang làm tôi khẽ rùng mình. Vừa quay người lại, tôi suýt chút nữa đâm sầm vào lồng ngực một người.

Cố Vân Châu đang tựa lưng vào tường, không biết đã đứng đó từ bao giờ. Ngón tay anh kẹp một điếu thuốc chưa châm, lặng lẽ nhìn tôi.

“Thẩm lão sư đây là định đi… đào mỏ ai sao?”

Anh lên tiếng, giọng hơi khàn.

“Tôi có quen không?”